മുംബൈ: ബാങ്ക് വായ്പകളോ ഇ.എം.ഐകളോ (EMI) കൃത്യമായി തിരിച്ചടയ്ക്കാത്ത ഉപഭോക്താക്കളുടെ മൊബൈൽ ഫോണുകൾ പൂർണ്ണമായി പ്രവർത്തനരഹിതമാക്കാൻ ബാങ്കുകൾക്കോ ധനകാര്യ സ്ഥാപനങ്ങൾക്കോ അവകാശമില്ലെന്ന് വ്യക്തമാക്കി റിസർവ് ബാങ്ക് ഓഫ് ഇന്ത്യ (RBI). വ്യക്തിഗത വായ്പകൾ, ഭവന വായ്പകൾ, വാഹന വായ്പകൾ തുടങ്ങിയവയുടെ തിരിച്ചടവ് മുടങ്ങിയതിന്റെ പേരിൽ ഉപഭോക്താക്കളുടെ ഫോണുകൾ ബ്ലോക്ക് ചെയ്യരുതെന്ന് ആർ.ബി.ഐയുടെ പുതിയ കരട് നിർദ്ദേശത്തിൽ വ്യക്തമാക്കുന്നു.

​എന്നാൽ, ഒരു മൊബൈൽ ഫോൺ വാങ്ങാനായി എടുത്ത വായ്പയുടെ (Phone Financing) തിരിച്ചടവ് മുടങ്ങുകയാണെങ്കിൽ, ആ ഫോണിന്റെ ചില സേവനങ്ങൾ തടയാൻ ബാങ്കുകൾക്ക് അനുമതിയുണ്ടാകും. അതിനും കർശനമായ നിബന്ധനകൾ പാലിക്കേണ്ടതുണ്ട്.

​പ്രധാന നിയമങ്ങൾ ഒറ്റനോട്ടത്തിൽ:

• ​അത്യാവശ്യ സേവനങ്ങൾ തടയാനാകില്ല: ലോൺ എടുത്തു വാങ്ങിയ ഫോൺ ആണെങ്കിൽപ്പോലും ഇൻകമിംഗ് കോളുകൾ, ഇന്റർനെറ്റ് സൗകര്യം, അടിയന്തര സഹായത്തിനുള്ള SOS ഫീച്ചറുകൾ, സർക്കാർ അറിയിപ്പുകൾ എന്നിവ ബ്ലോക്ക് ചെയ്യാൻ പാടില്ല.

• ​മുൻകൂട്ടി അറിയിക്കണം: തിരിച്ചടവ് മുടങ്ങി 90 ദിവസത്തിന് ശേഷമേ ഫോൺ നിയന്ത്രിക്കുന്ന നടപടികളിലേക്ക് കടക്കാവൂ. അതിനു മുൻപ് 60-ാം ദിവസം ഒന്നാം നോട്ടീസും (21 ദിവസം സമയം നൽകി), പിന്നീട് രണ്ടാമതൊരു നോട്ടീസും ഉപഭോക്താവിന് നൽകണം.

• ​വ്യക്തിഗത വിവരങ്ങൾ ചോർത്തരുത്: ലോൺ തുക ഈടാക്കുന്നതിനായി ഉപഭോക്താവിന്റെ ഫോണിലുള്ള സ്വകാര്യ വിവരങ്ങളോ ഫോട്ടോകളോ ബാങ്കുകൾക്ക് പരിശോധിക്കാനോ കൈക്കലാക്കാനോ അനുവാദമില്ല.
• ​പണം അടച്ചാൽ ഒരു മണിക്കൂറിനകം മാറ്റണം: കുടിശ്ശിക തീർത്ത് കഴിഞ്ഞാൽ ഒരു മണിക്കൂറിനുള്ളിൽ ഫോണിലെ നിയന്ത്രണങ്ങൾ ബാങ്കുകൾ മാറ്റണം. വൈകുന്ന ഓരോ മണിക്കൂറിനും ഉപഭോക്താവിന് 250 രൂപ വീതം നഷ്ടപരിഹാരം നൽകേണ്ടി വരും.

• ​ഫോൺ വിളിക്കുന്നതിനും സമയം: ലോൺ റിക്കവറി ഏജന്റുമാർക്ക് രാവിലെ 8 മണിക്കും വൈകിട്ട് 7 മണിക്കും ഇടയിൽ മാത്രമേ ഉപഭോക്താക്കളെ ബന്ധപ്പെടാൻ അനുമതിയുള്ളൂ. ഭീഷണിപ്പെടുത്തലോ അപമാനിക്കലോ പാടില്ല.

​വായ്പ എടുത്തവരെ റിക്കവറി ഏജന്റുമാർ ഫോൺ ബ്ലോക്ക് ചെയ്യുമെന്ന് ഭീഷണിപ്പെടുത്തുന്നതായും മാനസികമായി പീഡിപ്പിക്കുന്നതായും പരാതികൾ ഉയർന്ന സാഹചര്യത്തിലാണ് ആർ.ബി.ഐയുടെ ഈ പുതിയ ഇടപെടൽ. ഈ നിർദ്ദേശങ്ങൾ 2026 ഒക്ടോബർ 1 മുതൽ പ്രാബല്യത്തിൽ വരുമെന്നാണ് റിപ്പോർട്ടുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.