ഉപരോധങ്ങൾ നീക്കും; ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് തുറക്കും: യുഎസ്-ഇറാൻ അന്തിമ കരാർ വ്യവസ്ഥകൾ പുറത്ത്

വാഷിംഗ്ടൺ/ടെഹ്റാൻ:

ദീർഘനാളായി തുടരുന്ന യുഎസ്-ഇറാൻ സൈനിക സംഘർഷങ്ങൾക്കും യുദ്ധത്തിനും അറുതിവരുത്തിക്കൊണ്ടുള്ള ചരിത്രപരമായ സമാധാന കരാറിൻ്റെ അന്തിമ കരട് (Final Draft) പുറത്ത്. പ്രമുഖ അന്താരാഷ്ട്ര മാധ്യമമായ 'അൽ അറേബ്യ'യാണ് ഇരുരാജ്യങ്ങളും തമ്മിൽ ധാരണയിലെത്തിയേക്കാവുന്ന കരാറിൻ്റെ പ്രധാന വിവരങ്ങൾ പുറത്തുവിട്ടത്. പാകിസ്ഥാൻ്റെ മധ്യസ്ഥതയിൽ നടക്കുന്ന ചർച്ചകൾ വിജയത്തോട് അടുക്കുകയാണെന്നും വരും മണിക്കൂറുകളിൽ തന്നെ കരാർ ഔദ്യോഗികമായി പ്രഖ്യാപിച്ചേക്കുമെന്നുമാണ് റിപ്പോർട്ടുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.

​കരാറിലെ പ്രധാന വ്യവസ്ഥകൾ:

• ​അടിയന്തര വെടിനിർത്തൽ: കര, വ്യോമ, നാവിക മേഖലകളിൽ ഇരുരാജ്യങ്ങളും ഉടനടി സമ്പൂർണ്ണ വെടിനിർത്തൽ പ്രഖ്യാപിക്കും. സൈനിക, സാമ്പത്തിക, സിവിലിയൻ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾക്ക് നേരെയുള്ള ആക്രമണങ്ങൾ പൂർണ്ണമായി നിർത്തലാക്കും.
• ​ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് തുറക്കും: ആഗോള എണ്ണവ്യാപാരത്തിൻ്റെ പ്രധാന പാതയായ ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക്, ഒമാൻ ഉൾക്കടൽ എന്നിവയിലൂടെയുള്ള കപ്പൽ ഗതാഗതത്തിൻ്റെ സ്വാതന്ത്ര്യവും സുരക്ഷയും ഇറാൻ ഉറപ്പുനൽകും.

• ​അമേരിക്കൻ ഉപരോധങ്ങൾ നീക്കും: കരാർ വ്യവസ്ഥകൾ ഇറാൻ പൂർണ്ണമായി പാലിക്കുന്നതിന് പകരമായി, ഇറാൻ്റെ മേൽ ചുമത്തിയിട്ടുള്ള കടുത്ത സാമ്പത്തിക ഉപരോധങ്ങൾ ഘട്ടഘട്ടമായി പിൻവലിക്കാൻ അമേരിക്ക തയ്യാറാകും.

• ​പരമാധികാരത്തെ ബഹുമാനിക്കൽ: ഇരുരാജ്യങ്ങളും പരസ്പരം പരമാധികാരത്തെയും പ്രാദേശിക അഖണ്ഡതയെയും ബഹുമാനിക്കുമെന്നും ആഭ്യന്തര കാര്യങ്ങളിൽ ഇടപെടില്ലെന്നും ഉറപ്പുനൽകുന്നു.

• ​മാധ്യമ യുദ്ധം അവസാനിപ്പിക്കും: ഇരുരാജ്യങ്ങളും പരസ്പരം നടത്തുന്ന പ്രൊപ്പഗണ്ടകളും മാധ്യമ യുദ്ധങ്ങളും അവസാനിപ്പിക്കും.

​തർക്കങ്ങൾ നിരീക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഒരു പ്രത്യേക നിരീക്ഷണ സമിതി രൂപീകരിക്കുമെന്നും, ഔദ്യോഗിക പ്രഖ്യാപനം വന്നാലുടൻ കരാർ നിലവിൽ വരുമെന്നും റിപ്പോർട്ടിൽ പറയുന്നു. എന്നാൽ ആണവപദ്ധതി പൂർണ്ണമായി നിർത്തലാക്കണമെന്ന യുഎസിൻ്റെ പ്രധാന ആവശ്യത്തിൽ ഇറാൻ്റെ അന്തിമ നിലപാട് എന്താണെന്ന കാര്യം കരടിൽ പൂർണ്ണമായി വ്യക്തമല്ല. ഇരുരാജ്യങ്ങളും ഔദ്യോഗികമായി അംഗീകരിക്കുന്നതോടെ മിഡിൽ ഈസ്റ്റിൽ വലിയൊരു നയതന്ത്ര മാറ്റത്തിന് ഇത് വഴിവെക്കും.