വാഷിംഗ്ടൺ: ഇറാനുമായി പ്രഖ്യാപിച്ച രണ്ടാഴ്ചത്തെ വെടിനിർത്തൽ കരാർ അപകടത്തിലെന്ന് സൂചന നൽകി യുഎസ് പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ്. ലോകത്തെ സുപ്രധാന എണ്ണക്കടത്തു പാതയായ ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് (Strait of Hormuz) ഇറാൻ പൂർണ്ണമായും തുറന്നുനൽകിയില്ലെങ്കിൽ യുദ്ധം തുടരുമെന്നാണ് ട്രംപിന്റെ മുന്നറിയിപ്പ്.
കരാർ പ്രകാരം കടലിടുക്ക് സുരക്ഷിതമാക്കുമെന്ന് ഇറാൻ സമ്മതിച്ചിരുന്നെങ്കിലും, എണ്ണക്കപ്പലുകൾക്ക് നിയന്ത്രണമേർപ്പെടുത്തുന്നതായും വൻതോതിൽ ടോൾ ആവശ്യപ്പെടുന്നതായും റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. ഇതിനെതിരെയാണ് ട്രംപ് തന്റെ സോഷ്യൽ മീഡിയ പ്ലാറ്റ്‌ഫോമിലൂടെ ആഞ്ഞടിച്ചത്.
വാർത്തയുടെ പ്രധാന ഭാഗങ്ങൾ:
- വെടിനിർത്തൽ ഭീഷണിയിൽ: ഫെബ്രുവരിയിൽ ആരംഭിച്ച യുഎസ്-ഇസ്രായേൽ സംയുക്ത ആക്രമണങ്ങൾക്ക് ശേഷം ഏപ്രിൽ 7-നാണ് 14 ദിവസത്തെ വെടിനിർത്തൽ പ്രഖ്യാപിച്ചത്. എന്നാൽ ഹോർമുസിലെ തടസ്സങ്ങൾ കരാർ ലംഘനമാണെന്ന് യുഎസ് കരുതുന്നു.
- ട്രംപിന്റെ താക്കീത്: “യഥാർത്ഥ കരാർ” നടപ്പിലാക്കുന്നത് വരെ യുഎസ് സൈന്യം പിന്മാറില്ലെന്നും, ഹോർമുസ് തുറന്നില്ലെങ്കിൽ ഇതിലും ശക്തമായ തിരിച്ചടി ഉണ്ടാകുമെന്നും ട്രംപ് വ്യക്തമാക്കി.
- എണ്ണവിലയിൽ വർദ്ധനവ്: കടലിടുക്ക് തുറക്കാത്തതിനെത്തുടർന്ന് ആഗോള വിപണിയിൽ എണ്ണവില വീണ്ടും 100 ഡോളറിലേക്ക് അടുക്കുകയാണ്.
”ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് തുറന്നിരിക്കണം, അത് സുരക്ഷിതമായിരിക്കണം. ഇറാൻ സഹായിച്ചാലും ഇല്ലെങ്കിലും എണ്ണക്കപ്പലുകൾ കടന്നുപോകും. മറിച്ചാണെങ്കിൽ ആരും കണ്ടിട്ടില്ലാത്ത വിധത്തിലുള്ള പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ ഇറാൻ നേരിടേണ്ടി വരും.”
— ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ്
പശ്ചാത്തലം:
ലോകത്തെ എണ്ണ വിതരണത്തിന്റെ അഞ്ചിലൊന്നും കടന്നുപോകുന്ന പാതയാണ് ഹോർമുസ്. യുദ്ധം തുടങ്ങിയത് മുതൽ ഈ പാത ഇറാൻ ഭാഗികമായി അടച്ചിട്ടിരിക്കുകയാണ്. ഇത് ആഗോള സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയെ വലിയ പ്രതിസന്ധിയിലാക്കിയിട്ടുണ്ട്.
- ഇറാന്റെ നിലപാട്: ഇസ്രായേൽ ലെബനനിൽ ആക്രമണം തുടരുന്ന പശ്ചാത്തലത്തിൽ കടലിടുക്ക് പൂർണ്ണമായി തുറക്കാനാവില്ലെന്നാണ് ഇറാന്റെ അനൗദ്യോഗിക വിശദീകരണം.