വാഷിംഗ്ടൺ / ടെഹ്റാൻ: യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സും ഇറാനും തമ്മിലുള്ള മാസങ്ങൾ നീണ്ട യുദ്ധം അവസാനിപ്പിക്കാനുള്ള സമാധാന കരാർ അന്തിമഘട്ടത്തിൽ എത്തിയതായി റിപ്പോർട്ട്. ഇരുരാജ്യങ്ങളും കരാറിന്റെ കരട് രൂപത്തിൽ ധാരണയിലെത്തിയതായും അടുത്ത ദിവസങ്ങളിൽ തന്നെ പ്രാഥമിക കരാർ ഒപ്പുവെക്കുമെന്നും യു.എസ് ഭരണകൂടത്തിലെ മുതിർന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥർ വ്യക്തമാക്കി. അമേരിക്കയുമായുള്ള യുദ്ധത്തിൽ ഇറാനാണ് വിജയിച്ചതെന്ന് ഇറാന്റെ വിദേശകാര്യമന്ത്രി അബ്ബാസ് അരാഗ്ചി അവകാശപ്പെട്ടു.
എന്നാൽ, സമാധാന ചർച്ചകൾ പുരോഗമിക്കുന്നതിനിടയിലും തന്ത്രപ്രധാനമായ ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിൽ (Strait of Hormuz) വീണ്ടും സൈനിക നീക്കങ്ങൾ ശക്തമായത് ആശങ്ക പരത്തുന്നുണ്ട്. ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിന് നേരെ വന്ന നിരവധി ഇറാനിയൻ വൺ-വേ അറ്റാക്ക് ഡ്രോണുകൾ യു.എസ് സൈന്യം വെടിവെച്ചിട്ടു. ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലൂടെ അനുമതിയില്ലാതെ സഞ്ചരിക്കാൻ ശ്രമിച്ച കപ്പലുകൾക്ക് നേരെ ഇറാൻ സൈന്യം മുന്നറിയിപ്പ് വെടിവെയ്പ്പ് നടത്തിയതായും റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്.
പ്രധാന വിവരങ്ങൾ
സമാധാന കരാർ: പാകിസ്ഥാൻ്റെ മധ്യസ്ഥതയിൽ നടക്കുന്ന സമാധാന ചർച്ചകളുടെ അന്തിമ ടെക്സ്റ്റ് ഇരുപക്ഷവും അംഗീകരിച്ചു. ജനീവയിൽ വെച്ച് യു.എസ് വൈസ് പ്രസിഡന്റ് ജെ.ഡി വാൻസും ഇറാന്റെ പാർലമെന്റ് സ്പീക്കറും തമ്മിൽ കരാർ ഒപ്പ് വെച്ചേക്കുമെന്നാണ് സൂചന.
കരാറിലെ വ്യവസ്ഥകൾ: ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് ഇറാൻ തുറന്നുനൽകും, പകരമായി ഇറാന്റെ മരവിപ്പിച്ച കോടിക്കണക്കിന് ഡോളറിന്റെ ആസ്തികൾ യു.എസ് വിട്ടുനൽകുകയും എണ്ണ കയറ്റുമതിയിലുള്ള ഉപരോധങ്ങൾ നീക്കുകയും ചെയ്യും. കൂടാതെ ഇറാന്റെ ആണവപദ്ധതികൾ നിർത്തിവെക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ച് വരും ദിവസങ്ങളിൽ ചർച്ച നടത്തും.
ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിന്റെ നിയന്ത്രണം: ഒമാനുമായി ചേർന്ന് ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിന്റെ നിയന്ത്രണം ഇറാൻ തന്നെ കൈകാര്യം ചെയ്യുമെന്നും തങ്ങളുടെ വാൾ എപ്പോഴും ഹോർമുസിന് മുകളിലുണ്ടാകുമെന്നും ഇറാന്റെ വിദേശകാര്യമന്ത്രി പറഞ്ഞു.
ഇസ്രായേലിന്റെ നിലപാട്: ഈ കരാറിന്റെ ഭാഗമാകാൻ തങ്ങളില്ലെന്ന് ഇസ്രായേൽ പ്രധാനമന്ത്രി ബെന്യാമിൻ നെതന്യാഹു വ്യക്തമാക്കി. സുരക്ഷാ ഭീഷണികൾക്കെതിരെ സ്വയം തീരുമാനമെടുക്കാൻ ഇസ്രായേലിന് പൂർണ്ണ സ്വാതന്ത്ര്യമുണ്ടായിരിക്കുമെന്ന് ഇസ്രായേൽ അറിയിച്ചു.
കരാർ വാർത്ത പുറത്തുവന്നതോടെ ആഗോള വിപണിയിൽ അസംസ്കൃത എണ്ണവിലയിൽ (Crude oil prices) ഇടിവ് രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.