90 മിനിറ്റ്, ലോകത്തെ മുൾമുനയിൽ നിർത്തിയ യുദ്ധഭീതിക്ക് താൽക്കാലിക അന്ത്യം

സമയം വൈകുന്നേരം 6:30. വാഷിംഗ്ടൺ ഡിസിയിലെ ക്ലോക്കുകൾ വേഗത്തിൽ ചലിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. ഇറാനെതിരെ പ്രഖ്യാപിച്ച അതിശക്തമായ ആക്രമണത്തിന്റെ സമയപരിധി അവസാനിക്കാൻ ഇനി വെറും 90 മിനിറ്റുകൾ മാത്രം. അന്ന് രാവിലെ ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് തന്റെ ട്രൂത്ത് സോഷ്യൽ പ്ലാറ്റ്‌ഫോമിൽ കുറിച്ച വാക്കുകൾ ലോകത്തെ നടുക്കിയിരുന്നു.

"ഒരു സമ്പൂർണ്ണ നാഗരികത ഇന്ന് രാത്രി മരിക്കും, ഇനി ഒരിക്കലും അത് തിരിച്ചുവരില്ല" എന്നായിരുന്നു ട്രംപിന്റെ ഭീഷണി. 9 കോടി ജനങ്ങൾ വസിക്കുന്ന ഒരു രാജ്യത്തെ ഭൂമുഖത്ത് നിന്ന് തുടച്ചുനീക്കുമെന്ന ആ വാക്കുകൾക്ക് നയതന്ത്രപരമായ മറ്റ് അർത്ഥങ്ങളൊന്നുമില്ലായിരുന്നു.

രാത്രി 8 മണിയായിരുന്നു ട്രംപ് നൽകിയ സമയപരിധി. ഇറാന്റെ പാലങ്ങൾ, ഊർജ്ജ നിലയങ്ങൾ, ജലസ്രോതസ്സുകൾ എന്നിവയായിരുന്നു ലക്ഷ്യങ്ങൾ. ലോകം ശ്വാസമടക്കിപ്പിടിച്ച് ആ നിമിഷത്തിനായി കാത്തിരുന്നു. "ഞങ്ങൾ അവരുമായി ബന്ധപ്പെടുന്നുണ്ട്, ഭാഗ്യമുണ്ടെങ്കിൽ ഇന്ന് രാത്രിയോടെ എന്തെങ്കിലും ശുഭവാർത്തയുണ്ടാകും" എന്നായിരുന്നു അന്ന് ഉച്ചയ്ക്ക് വൈറ്റ് ഹൗസ് വൃത്തങ്ങൾ ഫോക്സ് ന്യൂസിനോട് പറഞ്ഞത്.

ടെഹ്‌റാനിലെ പ്രതിരോധം

തങ്ങളുടെ രാജ്യത്തെ സംരക്ഷിക്കാൻ ഇറാനിലെ ജനങ്ങൾ തെരുവിലിറങ്ങി. ഊർജ്ജ നിലയങ്ങൾക്കും പ്രധാന കേന്ദ്രങ്ങൾക്കും ചുറ്റും യുവാക്കളും തൊഴിലാളികളും വിദ്യാർത്ഥികളും കൈകോർത്ത് പിടിച്ച് 'മനുഷ്യചങ്ങല' തീർത്തു. ട്രംപിന്റെ മിസൈലുകൾക്കും തങ്ങൾക്കുമിടയിൽ സ്വന്തം ശരീരങ്ങൾ മതിലായി അവർ പ്രതിഷ്ഠിച്ചു.

ഇറാൻ സ്റ്റേറ്റ് മീഡിയ ഈ ദൃശ്യങ്ങൾ തത്സമയം സംപ്രേഷണം ചെയ്തു. അതേസമയം, സമയപരിധിക്ക് മുൻപായി ഇസ്രായേൽ ഇറാന്റെ റെയിൽവേ പാലങ്ങളിലും അമേരിക്ക ഖാർഗ് ഐലൻഡിലും ആക്രമണം ശക്തമാക്കിയിരുന്നു.

സമാധാനത്തിനായുള്ള നെട്ടോട്ടം

ഇതിനിടയിൽ പാകിസ്താൻ പ്രധാനമന്ത്രി ഷെഹ്ബാസ് ഷെരീഫ് നടത്തിയ നയതന്ത്ര നീക്കങ്ങളാണ് നിർണ്ണായകമായത്. ചൊവ്വാഴ്ച ഉച്ചയ്ക്ക് അദ്ദേഹം എക്സ് പ്ലാറ്റ്‌ഫോമിലൂടെ ട്രംപിനെയും ഇറാന്റെ നേതാക്കളെയും ടാഗ് ചെയ്തുകൊണ്ട് ഒരു നിർദ്ദേശം മുന്നോട്ടുവെച്ചു.

ട്രംപ് തന്റെ സമയപരിധി രണ്ടാഴ്ചത്തേക്ക് നീട്ടണമെന്നും പകരം ഇറാൻ ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് തുറന്നുനൽകണമെന്നുമായിരുന്നു ആ നിർദ്ദേശം. ഇത് വാഷിംഗ്ടണിന് ഒരു 'പിന്മാറ്റം' എന്ന ചീത്തപ്പേരില്ലാതെ യുദ്ധം നിർത്താനും ഇറാനു 'കീഴടങ്ങൽ' എന്ന അപമാനമില്ലാതെ ഉപാധികൾ അംഗീകരിക്കാനും വഴിതുറന്നു.

വൈറ്റ് ഹൗസിലെ ചർച്ചകൾ

അടച്ചിട്ട മുറികൾക്കുള്ളിൽ ഇറാന്റെ 10 പോയിന്റ് സമാധാന നിർദ്ദേശം നേരത്തെ എത്തിയിരുന്നു. ഉപരോധങ്ങൾ നീക്കുക, സൈന്യത്തെ പിൻവലിക്കുക തുടങ്ങിയ ആവശ്യങ്ങളാണ് ഇറാൻ മുന്നോട്ടുവെച്ചത്. എന്നാൽ ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് തുറന്നുനൽകാം എന്ന വാഗ്ദാനമാണ് ട്രംപിനെ ചിന്തിപ്പിച്ചത്. ബെഞ്ചമിൻ നെതന്യാഹുവും സൗദി, യുഎഇ നേതാക്കളും ഇറാനെതിരെ കർശന നിലപാട് വേണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ടെങ്കിലും, ജെ.ഡി. വാൻസ് ഉൾപ്പെടെയുള്ളവർ സമാധാന കരാറിനെ പിന്തുണച്ചു.

പ്രഖ്യാപനം

സമയപരിധിക്ക് കൃത്യം 90 മിനിറ്റ് മുൻപ് വൈകുന്നേരം 6:32-ന് ട്രംപിന്റെ ആ സന്ദേശം എത്തി. "പാകിസ്താൻ പ്രധാനമന്ത്രി ഷെഹ്ബാസ് ഷെരീഫുമായും ഫീൽഡ് മാർഷൽ ആസിം മുനീറുമായും നടത്തിയ സംഭാഷണത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ, ഇറാനെതിരായ ആക്രമണങ്ങൾ രണ്ടാഴ്ചത്തേക്ക് നിർത്തിവെക്കാൻ ഞാൻ സമ്മതിക്കുന്നു. എന്നാൽ ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് ഇറാൻ പൂർണ്ണമായും ഉടൻ തുറന്നുനൽകണം."

ഇതിനെ ഒരു ഉഭയകക്ഷി വെടിനിർത്തൽ എന്നാണ് അദ്ദേഹം വിശേഷിപ്പിച്ചത്. അമേരിക്ക ലക്ഷ്യങ്ങൾ കൈവരിച്ചുവെന്നും ഇറാന്റെ നിർദ്ദേശം ചർച്ചകൾക്ക് അടിസ്ഥാനമാക്കാമെന്നും അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർത്തു.

പ്രതികരണവും വിപണിയും

ട്രംപിന്റെ പ്രഖ്യാപനത്തിന് മിനിറ്റുകൾക്കുള്ളിൽ ഇറാന്റെ വിദേശകാര്യ മന്ത്രി അബ്ബാസ് അരാഖ്ചി മറുപടി നൽകി. ആക്രമണം നിർത്തിയാൽ തങ്ങളും പ്രതിരോധം അവസാനിപ്പിക്കുമെന്നും ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലൂടെയുള്ള സുരക്ഷിത യാത്ര അനുവദിക്കുമെന്നും അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി. ഇതിന് പിന്നാലെ അന്താരാഷ്ട്ര വിപണിയിൽ എണ്ണവില 9 ശതമാനത്തിലധികം ഇടിഞ്ഞു. ഡബ്ല്യുടിഐ ക്രൂഡ് വില ബാരലിന് 96 ഡോളറിലേക്ക് താഴ്ന്നു.

പിന്നീട് സംഭവിച്ചത്

രാത്രി 8 മണിയോടെ വെടിനിർത്തൽ പ്രാബല്യത്തിൽ വന്നെങ്കിലും ചില മിസൈൽ ആക്രമണങ്ങൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. സൈന്യത്തിന്റെ താഴേത്തട്ടിലേക്ക് വെടിനിർത്തൽ ഉത്തരവ് എത്താൻ സമയമെടുത്തതാകാം ഇതിന് കാരണമെന്ന് അധികൃതർ വിലയിരുത്തി. താൽപ്പര്യമില്ലായിരുന്നിട്ടും ഇസ്രായേൽ വെടിനിർത്തലിന് വഴങ്ങി. ഏപ്രിൽ 10 വെള്ളിയാഴ്ച ഇസ്ലാമാബാദിൽ വെച്ച് നിർണ്ണായകമായ 'ഇസ്ലാമാബാദ് ചർച്ചകൾ' (Islamabad Talks) നടക്കും.

ഒരു ജനതയുടെ ആശ്വാസം

ഇറാനിലെ ഊർജ്ജ നിലയങ്ങൾക്ക് മുന്നിൽ കാവൽ നിന്ന മനുഷ്യചങ്ങലകൾ പതുക്കെ അഴിഞ്ഞു. മിസൈലുകൾ എത്തിയില്ല എന്ന വാർത്തയറിഞ്ഞ അവർ ആശ്വാസത്തോടെ പരസ്പരം നോക്കി. തൽക്കാലം ആ ക്ലോക്കുകൾ നിശ്ചലമായിരിക്കുന്നു, വിനാശത്തിന്റെ നിഴൽ ഒഴിഞ്ഞുപോയിരിക്കുന്നു.