യുഎസ് - ഇറാൻ സമാധാന കരാർ അന്തിമഘട്ടത്തിൽ; ഒപ്പുവെക്കൽ ദിവസങ്ങൾക്കുള്ളിലെന്ന് റിപ്പോർട്ടുകൾ
വാഷിംഗ്ടൺ/ടെഹ്റാൻ: ദീർഘനാളായി നിലനിൽക്കുന്ന അസ്വാരസ്യങ്ങൾക്കും യുദ്ധസമാനമായ സാഹചര്യങ്ങൾക്കും വിരാമമിട്ടുകൊണ്ട് അമേരിക്കയും ഇറാനും തമ്മിലുള്ള ചരിത്രപരമായ സമാധാന കരാർ അന്തിമഘട്ടത്തിലേക്ക്. വരും ദിവസങ്ങളിൽ ഇരു രാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള ധാരണാപത്രത്തിൽ (MOU) ഒപ്പുവെക്കുമെന്നാണ് അന്താരാഷ്ട്ര മാധ്യമങ്ങൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്നത്. കരാറിന്റെ നിബന്ധനകൾക്കും വ്യവസ്ഥകൾക്കും അന്തിമരൂപം നൽകാനുള്ള ചർച്ചകൾ ഇരുപക്ഷവും വേഗത്തിലാക്കിയിട്ടുണ്ട്.
60 ദിവസത്തെ താൽക്കാലിക വെടിനിർത്തൽ പ്രഖ്യാപിക്കുക എന്നതാണ് ഈ കരാറിന്റെ പ്രധാന ലക്ഷ്യം. ചർച്ചകൾ വിജയകരമായാൽ ആഗോള എണ്ണ വിപണിയെയും സാമ്പത്തിക രംഗത്തെയും ബാധിച്ച വലിയൊരു പ്രതിസന്ധിക്കാണ് താൽക്കാലിക പരിഹാരമാകുക.
പ്രധാന വ്യവസ്ഥകൾ ചുരുക്കത്തിൽ:
- ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് തുറക്കും: യുദ്ധത്തെ തുടർന്ന് അടച്ചിട്ടിരുന്ന തന്ത്രപ്രധാനമായ ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് (Strait of Hormuz) ഇറാൻ പൂർണ്ണമായും തുറന്നുനൽകും. കപ്പലുകൾക്ക് യാത്രാനികുതി ഇല്ലാതെ സ്വതന്ത്രമായി സഞ്ചരിക്കാം.
- ഉപരോധങ്ങളിൽ ഇളവ്: അന്താരാഷ്ട്ര വിപണിയിൽ ഇറാന് എണ്ണ വിൽക്കാൻ അനുമതി നൽകിക്കൊണ്ട് അമേരിക്ക ഏർപ്പെടുത്തിയ തുറമുഖ ഉപരോധങ്ങളിൽ ഇളവ് വരുത്തും.
- ആണവ പദ്ധതികൾക്ക് നിയന്ത്രണം: തങ്ങൾ ആണവായുധങ്ങൾ നിർമ്മിക്കില്ലെന്ന് ഇറാൻ ഉറപ്പുനൽകേണ്ടി വരും. യുറേനിയം സമ്പുഷ്ടീകരണം താൽക്കാലികമായി നിർത്തിവെക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ചും ഇതിൽ ചർച്ചകൾ നടക്കുന്നുണ്ട്.
അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപും പകിസ്ഥാൻ ഉൾപ്പെടെയുള്ള മധ്യസ്ഥ രാജ്യങ്ങളും ചർച്ചകൾ പുരോഗമിക്കുന്നതായി സ്ഥിരീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. എങ്കിലും, അതീവ സങ്കീർണ്ണമായ വിഷയമായതിനാൽ കരാർ പൂർണ്ണമായി ഒപ്പുവെക്കുന്നത് വരെ ഇരുരാജ്യങ്ങളും കടുത്ത ജാഗ്രതയിലാണ്.