ടെഹ്‌റാൻ/വാഷിംഗ്ടൺ: പശ്ചിമേഷ്യയിൽ തുടരുന്ന യുഎസ്-ഇസ്രായേൽ-ഇറാൻ സംഘർഷം അവസാനിപ്പിക്കാൻ അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് മുന്നോട്ടുവെച്ച 15 ഇന സമാധാന നിർദ്ദേശങ്ങൾ ഇറാൻ തള്ളി. പാകിസ്ഥാൻ വഴി കൈമാറിയ ഈ നിർദ്ദേശങ്ങൾ ‘അമിതവും ഏകപക്ഷീയവുമാണ്’ എന്നാണ് ഇറാന്റെ നിലപാട്. യുദ്ധം എപ്പോൾ അവസാനിപ്പിക്കണമെന്ന് തങ്ങൾ തീരുമാനിക്കുമെന്നും തങ്ങളുടെ നിബന്ധനകൾ അംഗീകരിച്ചാൽ മാത്രമേ സമാധാനം സാധ്യമാകൂ എന്നും ഇറാൻ വ്യക്തമാക്കി.
ഇറാന്റെ 5 പ്രധാന നിബന്ധനകൾ:
അമേരിക്കയുടെ നിർദ്ദേശത്തിന് മറുപടിയായി ഇറാൻ സ്വന്തം നിലയിലുള്ള 5 ഇന ആവശ്യങ്ങൾ മുന്നോട്ടുവെച്ചു:
- ആക്രമണങ്ങൾ അവസാനിപ്പിക്കുക: ഇറാൻ ഉദ്യോഗസ്ഥരെ ലക്ഷ്യമിട്ടുള്ള കൊലപാതകങ്ങളും സൈനിക ആക്രമണങ്ങളും പൂർണ്ണമായും നിർത്തണം.
- ഭാവി സുരക്ഷാ ഉറപ്പ്: ഭാവിയിൽ സമാനമായ ആക്രമണങ്ങൾ ഉണ്ടാകില്ലെന്ന് ഉറപ്പുവരുത്താൻ വ്യക്തമായ നിയമ സംവിധാനങ്ങൾ വേണം.
- യുദ്ധനഷ്ടപരിഹാരം: യുദ്ധത്തിലൂടെ ഇറാനുണ്ടായ നാശനഷ്ടങ്ങൾക്ക് അമേരിക്കയും ഇസ്രായേലും നഷ്ടപരിഹാരം നൽകണം.
- ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക്: ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിന്മേലുള്ള ഇറാന്റെ പൂർണ്ണ അധികാരം അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ അംഗീകരിക്കണം.
- എല്ലാ മുന്നണികളിലും വെടിനിർത്തൽ: മേഖലയിലെ സായുധ ഗ്രൂപ്പുകൾക്കെതിരെയുള്ള നീക്കങ്ങൾ അവസാനിപ്പിക്കണം.
അമേരിക്കയുടെ 15 ഇന പ്ലാനിൽ ഉണ്ടായിരുന്നത്:
ട്രംപ് ഭരണകൂടം അയച്ച നിർദ്ദേശങ്ങളിൽ പ്രധാനമായും താഴെ പറയുന്നവ ഉൾപ്പെട്ടിരുന്നതായാണ് റിപ്പോർട്ടുകൾ:
- ഇറാന്റെ ആണവ പദ്ധതികൾ മരവിപ്പിക്കുക.
- മിസൈൽ ശേഷിക്ക് നിയന്ത്രണം ഏർപ്പെടുത്തുക.
- അന്താരാഷ്ട്ര കപ്പൽ ഗതാഗതത്തിനായി ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് പൂർണ്ണമായും തുറന്നുനൽകുക.
- ഉപരോധങ്ങളിൽ ഭാഗികമായി ഇളവ് നൽകുക.
യുദ്ധക്കളത്തിലെ സാഹചര്യം:
നയതന്ത്ര ചർച്ചകൾ ഒരുവശത്ത് നടക്കുമ്പോഴും യുദ്ധം അതിരൂക്ഷമായി തുടരുകയാണ്. ഇറാന്റെ നാവികസേനാ മേധാവി അലിരേസ തങ്‌സിരിയെ വധിച്ചതായി ഇസ്രായേൽ പ്രധാനമന്ത്രി ബെഞ്ചമിൻ നെതന്യാഹു സ്ഥിരീകരിച്ചു. ഇതിന് തിരിച്ചടിയായി ഇറാൻ ഗൾഫ് മേഖലയിലെ യുഎസ്-ഇസ്രായേൽ താവളങ്ങൾക്ക് നേരെ മിസൈൽ ആക്രമണം നടത്തിയതായും റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്.
നിരീക്ഷണം: ഇറാന്റെ മറുപടി ‘നെഗറ്റീവ്’ ആണെങ്കിലും ചർച്ചകൾ തുടരാൻ അമേരിക്ക താല്പര്യം പ്രകടിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. ഇറാൻ ചർച്ചയ്ക്ക് തയ്യാറാണെന്ന് വൈറ്റ് ഹൗസ് വക്താവ് അവകാശപ്പെടുമ്പോൾ, നിലവിൽ പ്രതിരോധം മാത്രമാണ് തങ്ങളുടെ നയമെന്ന് ഇറാൻ വിദേശകാര്യ മന്ത്രി അബ്ബാസ് അരാഗ്‌ചി വ്യക്തമാക്കി.