ഇന്ത്യയുടെ സ്വതന്ത്ര്യാനന്തരമുള്ള പ്രധാനമന്ത്രിമാരുടെ പട്ടിക താഴെ നൽകുന്നു. നിലവിൽ 2024 ജൂൺ 9-ന് സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്ത് അധികാരമേറ്റ നരേന്ദ്ര മോദി തന്റെ തുടർച്ചയായ മൂന്നാം ഊഴത്തിൽ പ്രധാനമന്ത്രിയായി സേവനമനുഷ്ഠിക്കുന്നു.
ഇന്ത്യയുടെ പ്രധാനമന്ത്രിമാർ (1947 – 2026)
|
ക്രമനമ്പർ |
പേര് |
കാലയളവ് |
പാർട്ടി |
|---|---|---|---|
|
1 |
ജവഹർലാൽ നെഹ്റു |
1947 – 1964 |
ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് |
|
– |
ഗുൽസാരിലാൽ നന്ദ (താല്ക്കാലികം) |
1964 |
ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് |
|
2 |
ലാൽ ബഹാദൂർ ശാസ്ത്രി |
1964 – 1966 |
ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് |
|
– |
ഗുൽസാരിലാൽ നന്ദ (താല്ക്കാലികം) |
1966 |
ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് |
|
3 |
ഇന്ദിരാ ഗാന്ധി |
1966 – 1977 |
ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് |
|
4 |
മൊറാർജി ദേശായ് |
1977 – 1979 |
ജനതാ പാർട്ടി |
|
5 |
ചരൺ സിംഗ് |
1979 – 1980 |
ജനതാ പാർട്ടി (സെക്കുലർ) |
|
(3) |
ഇന്ദിരാ ഗാന്ധി |
1980 – 1984 |
ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് |
|
6 |
രാജീവ് ഗാന്ധി |
1984 – 1989 |
ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് |
|
7 |
വി.പി. സിംഗ് |
1989 – 1990 |
ജനതാ ദൾ |
|
8 |
ചന്ദ്രശേഖർ |
1990 – 1991 |
സമാജ്‌വാദി ജനതാ പാർട്ടി |
|
9 |
പി.വി. നരസിംഹറാവു |
1991 – 1996 |
ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് |
|
10 |
അടൽ ബിഹാരി വാജ്‌പേയി |
1996 |
ബി.ജെ.പി |
|
11 |
എച്ച്.ഡി. ദേവഗൗഡ |
1996 – 1997 |
ജനതാ ദൾ |
|
12 |
ഐ.കെ. ഗുജ്‌റാൾ |
1997 – 1998 |
ജനതാ ദൾ |
|
(10) |
അടൽ ബിഹാരി വാജ്‌പേയി |
1998 – 2004 |
ബി.ജെ.പി |
|
13 |
മൻമോഹൻ സിംഗ് |
2004 – 2014 |
ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് |
|
14 |
നരേന്ദ്ര മോദി |
2014 – തുടരുന്നു |
ബി.ജെ.പി |
പ്രധാന വിവരങ്ങൾ
- ഏറ്റവും കൂടുതൽ കാലം: ജവഹർലാൽ നെഹ്റു (16 വർഷത്തിലധികം).
- ആദ്യ വനിതാ പ്രധാനമന്ത്രി: ഇന്ദിരാ ഗാന്ധി.
- ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ കാലം: അടൽ ബിഹാരി വാജ്‌പേയി (ആദ്യ തവണ – 13 ദിവസം).
പട്ടികയിലുള്ള പ്രമുഖരായ ചില പ്രധാനമന്ത്രിമാരെക്കുറിച്ചുള്ള പ്രധാന വിവരങ്ങൾ താഴെ നൽകുന്നു:
1. ജവഹർലാൽ നെഹ്റു (1947–1964)
- ആധുനിക ഇന്ത്യയുടെ ശില്പി: ഇന്ത്യയുടെ ആദ്യത്തെ പ്രധാനമന്ത്രി. ഏറ്റവും കൂടുതൽ കാലം (16 വർഷം, 286 ദിവസം) അധികാരത്തിലിരുന്ന വ്യക്തി.
- പഞ്ചവത്സര പദ്ധതികൾ: ഇന്ത്യയുടെ സാമ്പത്തിക വികസനത്തിനായി ആസൂത്രണ കമ്മീഷനും പഞ്ചവത്സര പദ്ധതികളും നടപ്പിലാക്കി.
- വിദ്യാഭ്യാസം & ശാസ്ത്രം: IIT, AIIMS തുടങ്ങിയ പ്രമുഖ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ തുടക്കക്കാരൻ.
2. ലാൽ ബഹാദൂർ ശാസ്ത്രി (1964–1966)
- ജയ് ജവാൻ ജയ് കിസാൻ: 1965-ലെ ഇൻഡോ-പാക് യുദ്ധസമയത്ത് അദ്ദേഹം നൽകിയ ഈ മുദ്രാവാക്യം വളരെ പ്രശസ്തമാണ്.
- ഹരിതവിപ്ലവം: ഇന്ത്യയെ ഭക്ഷണ കാര്യത്തിൽ സ്വയംപര്യാപ്തമാക്കാനുള്ള നടപടികൾക്ക് തുടക്കം കുറിച്ചു.
3. ഇന്ദിരാ ഗാന്ധി (1966–1977, 1980–1984)
- ആദ്യ വനിതാ പ്രധാനമന്ത്രി: ഇന്ത്യയിലെ ഏക വനിതാ പ്രധാനമന്ത്രി.
- ബാങ്ക് ദേശസാൽക്കരണം: 1969-ൽ 14 സ്വകാര്യ ബാങ്കുകളെ സർക്കാർ ഉടമസ്ഥതയിലാക്കി.
- അടിയന്തരാവസ്ഥ: 1975 മുതൽ 1977 വരെ ഇന്ത്യയിൽ അടിയന്തരാവസ്ഥ പ്രഖ്യാപിച്ചു.
4. അടൽ ബിഹാരി വാജ്‌പേയി (1996, 1998–2004)
- പൊഖ്‌റാൻ-II: ഇന്ത്യയെ ഒരു ആണവായുധ രാഷ്ട്രമായി പ്രഖ്യാപിച്ച പരീക്ഷണങ്ങൾ ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ കാലത്താണ് നടന്നത്.
- സുവർണ്ണ ചതുഷ്കോണം: ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാന നഗരങ്ങളെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ദേശീയ പാത പദ്ധതിക്ക് തുടക്കമിട്ടു.
- സർവ്വ ശിക്ഷാ അഭിയാൻ: പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം സാർവ്വത്രികമാക്കാനുള്ള പദ്ധതി നടപ്പിലാക്കി.
5. മൻമോഹൻ സിംഗ് (2004–2014)
- സാമ്പത്തിക പരിഷ്കാരങ്ങൾ: 1991-ൽ ധനമന്ത്രിയായിരിക്കെ ഇന്ത്യയിൽ ഉദാരവൽക്കരണം കൊണ്ടുവന്നു.
- ആർ.ടി.ഇ (RTE): വിദ്യാഭ്യാസ അവകാശ നിയമം, തൊഴിലുറപ്പ് പദ്ധതി (MGNREGA) എന്നിവ ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭരണകാലത്തെ പ്രധാന നേട്ടങ്ങളാണ്.
6. നരേന്ദ്ര മോദി (2014–തുടരുന്നു)
- ഡിജിറ്റൽ ഇന്ത്യ & മേക്ക് ഇൻ ഇന്ത്യ: ഇന്ത്യയെ ഒരു ആഗോള നിർമ്മാണ ഹബ്ബാക്കി മാറ്റാനും ഡിജിറ്റൽ സാങ്കേതികവിദ്യ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാനും ലക്ഷ്യമിട്ടുള്ള പദ്ധതികൾ.
- ജി.എസ്.ടി (GST): ഏകീകൃത നികുതി സംവിധാനം നടപ്പിലാക്കി.
- അടിസ്ഥാന സൗകര്യ വികസനം: വന്ദേ ഭാരത് ട്രെയിനുകൾ, Namo Bharat RRTS തുടങ്ങിയ ആധുനിക ഗതാഗത സംവിധാനങ്ങൾ വികസിപ്പിച്ചു.